حمدانيان در موصل ناصر الدوله 317 - 358 نسب حمدانيان به حمدان بن حمدون تغلبى ميرسد كه نژاد عرب داشتند و در اطراف موصل مقيم بودند ، حمدان در حوادث سياسى موصل از سال 260 نقشى معتبر داشت ، بسال 272 با هارون خارجى هم‌پيمان شد و كمى پس از آن قلعه ماردين را بگرفت ، بسال 281 معتضد با او پيكار كرد و حمدان بگريخت و حسين پسر خويش را بر قلعه گماشت ، خليفه ماردين را بگرفت و حمدان را تعاقب كرد و بچنگ آورد و ببند كرد و همچنان ببود تا حسين پسرش هارون خارجى را بشكست ، و خليفه به دو خلعت و طوق داد و برادرانش را نيز خلعت داد و بفرمود تا بند از حمدان بردارند و او را آسوده بدارند و وعده رهائى داد . از آنهنگام شهرت حمدانيان آغاز شد . حسين بن حمدان در آن پيكارها كه با قرمطيان داشت و نيز بسبب كمكى كه با ابن معتز در ربودن خلافت از مقتدر كرد بلند آوازه شد . از اينرو مقتدر دل با او بد داشت و دورش كرد سپس با وساطت ابراهيم برادرش از او درگذشت و ولايتدار قم و كاشان كرد اما چيزى نگذشت كه با مقتدر به منازعه برخاست و خليفه او را محبوس كرد تا بسال 306 بمرد . بسال 292 مقتدر موصل و اطراف آن را به ابى الهيجا عبد الله بن حمدان داد . بسال 307 ديار ربيعه را ببرادرش ابراهيم سپرد و بسال 309 داود برادرش را جانشين وى كرد و نيز بسال 312 نهاوند را به سعيد حمدانى برادرشان داد و بعضى حمدانيان در دولت او منصبهاى ديگر يافتند . عبد الله بن حمدان بسال 308 حسن فرزند خويش را نيابت ولايتدارى موصل داد و نفوذ وى در اين ناحيه مستقر بود تا بسال 385 بمرد فقط در مدتى كوتاه از 317 تا 319 نفوذ وى در آنجا سستى گرفت و هم او قدرت خويش را بر ديار بكر و ديار ربيعه بسط داد و متقى بسال 330 وى را لقب ناصر الدوله و برادرش